Gereformeerde Gemeenten

[Bourdon16]

Hoe hadden de ouderlingen moeten ingrijpen? Hem van de preekstoel verwijderen?

Misschien hebben ze het er na de dienst wel over gehad of op een later moment. Dat weten we niet.

[Vrouwke]

Ik hoorde laatst dat eens een ouderling was die een predikant geen hand gaf toen die predikant de preekstoel afkwam. Omdat de ouderling er niet mee eens was, wat er gezegd was door de predikant tijdens de dienst.

[Bertiel]

vind ik een lastige, ik zou het eerder voor in het consistorie houden.

[mvdb]

dubbelpost - verwijderd

[mvdb]

Naast deze feitelijkheden zou het een goede gedachtenoefening voor ons kunnen zijn om ons eens te verplaatsen in de betreffende predikant. Of om het breder te trekken: in predikanten die in dezelfde lijn staan. Dat zou misschien wat mildheid kunnen kweken. Ik heb het een beetje op mijn hart om dat zomaar wat uit te werken.

• Je bent op een bepaalde wijze opgevoed, geestelijk geleid, opgeleid. Er was/is maar één Waarheid, daarmee kon en kan niet geschipperd worden. Je bent daar trouw aan met alles wat je in je hebt. Internet was er het grootste deel van je leven niet. De kring waarin je groot werd, was beschermd en grotendeels eenstemmig (neem ik maar even aan).
• Sinds ongeveer de eeuwwisseling - globaal ook de tijd dat deze man student en predikant werd - is er veel wat lang vanzelfsprekend was, ineens optioneel geworden. Jongerenavonden kwamen, kritiek op de prediking werd manifest, internet kwam op, de biblebelt werd een opengebroken stad. Alles ging en gaat ondersteboven, almaar meer, almaar sneller, almaar massaler.
• Nu ben je 22 jaar verder, je dient al jaren je gemeente naar eer en geweten en preekt trouw wat je altijd geleerd hebt, zoals Gods volk het leert, hoe je het zelf ondervonden hebt hoe het moet en hoe het gaat; de oude beproefde Waarheid, zeg maar.
• Je dient een enorme gemeente, wat een geweldige last op de schouders is, je ploetert en je doet, maar eigenlijk doe je het nooit goed. Hier tekort, daar te lang. Te scherp, te onbehouwen en bovendien: ook in het beschermde, behoudende boerendorp dringt de tijdgeest door. Daarnaast komen er vrijwel nooit beroepen. Dat moet ergens pijnlijk zijn. Je ziet met lede ogen gemeenteleden discussies aangaan, vraagtekens zetten, vertrekken. Een godsdienst zijn intrede doen die haaks staat op de Waarheid zoals jij die brengt. En maar preken, en maar ploeteren, en maar werken. Kinderen dopen, bij honderden. Stelletjes trouwen, zieken bezoeken, mensen begraven. Kerk in, kerk uit. Preekstoel op, preekstoel af.
• Intussen wordt het RD volgeopinieerd met dingen die plots anders gezien zouden moeten worden: de doop, het aanbod van genade, de benadering van kinderen in de preek, over begrijpelijkheid van preken, over verstaanbaarheid van de Bijbel. Dan is het dit. Dan is het dat. En je gemeente deint mee. Waar je op zondag aan bouwt wordt op maandag onder je handen weer afgebroken. Gemeenteleden krijgen zelfs een Bijbelboek in een andere hertaling dan de SV op hun mat. Via het RD notabene. Je raakt beetje bij beetje alle grip kwijt.

MOE

zou je er van worden, dood- en dood- en doodmoe. Dat hoor je de predikant in zijn preek dan ook meermaals verzuchten. Hij wil het de gemeente dan nóg maar een keer duidelijk maken. Het ze op het hart drukken. Ze waarschuwen. Zich vrij van hen maken. Binnen de bescherming van het eigen kerkgebouw.

En dan speelt een gemeentelid die hartenkreet door, wordt het op internet gezet, door CVandaag verder verspreid en vindt half kerkelijk Nederland er wat van.

Is het wonder dat zo'n man het gevoel heeft dat hij wegspoelt, dat zijn gemeente wegspoelt, dat z'n werk vruchteloos is? Je kunt het niet eens zijn met zijn theologie, met zijn kijk op dingen, met zijn intonatie, maar we zouden toch op zijn minst royaal begrip en waardering mogen hebben voor onze behoudende predikanten die werkelijk alles waar ze voor staan op de helling zien gaan?

Deze post is niet pathetisch bedoeld. Laat duidelijk zijn dat ieder verantwoordelijk is en blijft voor hoe hij zich uitdrukt, ook deze predikant. Want woorden doen ertoe. Maar - onze woorden óók.

Het delen van je gedachten om begrip te kweken vind ik sympathiek Job. Voor mij is het aanleiding om ook wat gedachten te delen.

Er komt op predikanten en ons allemaal veel af. Ontwikkelingen gaan heel snel en daar moeten we ons allemaal toe verhouden.

In je eerste punt spreek je over één Waarheid. En daar zie ik eigenlijk al iets wat mij te denken geeft. Christus zelf is de Waarheid. Alles wat wij als waarheid benoemen, is ten dele (wij kennen ten dele). Dat moet ons voorzichtig maken met grote waarheidsclaims.
Juist het helemaal opgroeien in een bepaalde ‘bubble’ zie ik als risico. Je leert daarvan niet om zaken te relativeren en hoofd- van bijzaken te onderscheiden. Dit is voor mij ook een reden waarom ik vind dat een predikant academisch gevormd moet zijn. Het leert je breder kijken. Je leert dat we in een rijke traditie staan waarin al zo ontzettend veel is overdacht en ervaren.
Daarnaast kan het een verleiding zijn om je alleen in te laten met gelijkgestemden en daarmee in een echokamer terecht te komen waarin je alleen maar bevestigd wordt in je eigen opvattingen en je eigen gelijk. Wat is het een zegen als je wijze mensen, die geestelijk én tegelijk ook gewoon nuchter zijn, om je heen hebt die je echt stevig durven te bevragen en ook ronduit tegen durven spreken.
De uitspraak dat de kerk steeds weer gereformeerd moet worden, geeft aan dat er niet iets als een gestolde waarheid is.

De uitdrukking ‘zoals Gods volk leert’. Die vind ik gevaarlijk. Gods volk kan ook dwalen en hun ervaringen zijn altijd subjectief en worden erg gekleurd worden door persoonlijkheid, omstandigheden enz. enz. De norm is Gods Woord en als bril daarbij hebben we de gereformeerde belijdenisgeschriften. Meer moeten we ook niet willen vastleggen. Hoe meer je gaat samenvatten, hoe meer je probeert je af te scheiden van de kerk der eeuwen.

Drukte is altijd een valkuil voor een predikant (én voor ons allemaal). Is er nog voldoende tijd voor de omgang met de Heere? Als dat er onvoldoende is, komt dat het geestelijk welzijn niet ten goede en dat werkt ook door in de prediking.

De door jou aangedragen punten zijn goed om mee te wegen. Ik vind dat dat echter niet in mindering mag komen op de gedane uitspraken, zeker omdat het geen incident is/was. Er is geen enkel excuus dat je als predikant – zeker in een omgeving waarin de woorden veel impact hebben – zulke zware veroordelingen uit. Hiermee schaad je de zaak van Heere. Daarnaast is het ook voor een gemeente niet goed (leidt tot polarisatie) en het werkt door op allerlei terreinen in de gemeenschap. Complete kerkgenootschappen worden even negatief neergezet. Hiermee bevorder je actief dat wat ik hierboven als risico heb beschreven. Bovendien drijf je mensen ook van je af. Bovendien: hoe vorm je mensen? Wat als bijv. jongeren op school serieuze medeleerlingen tegenkomen die bijv. de HSV lezen, en dat wordt als duivels aangemerkt, wat zijn dan de gevolgen? Kunnen die jongeren dan vragen stellen? Als mensen dan weg gaan lopen, is dat alleszins verklaarbaar.

[Ad Anker]

En ik vind het onzin. Een ieder die gewoon aan zelfontwikkeling doet - een leven lang leren - kan prima de onrwikkelingen bijhouden en een oordeel vormen. En predikanten krijgen hiervoor gewoon de tijd in de studeerkamer.

Ik krijg nu de indruk dat wordt gesuggereerd dat we deze predikanten niet serieus hoeven te nemen want ze snappen het allemaal niet meer. Dat doet m.i. nog meer schade.

Ik behandel mensen graag als volwassen, intelligente mensen die.verantwoordelijk zijn voor hun doen en laten. Lukt dat niet, dan wat @Tiberius zegt: "if you can't stand the heat, stay out of the kitchen".

Ik begrijp niet helemaal wat je nu wil zeggen Wim. Zeg je nu: Deze dominee kan prima meekomen in de theologische discussies, daar krijgt hij ook de tijd voor in de studeerkamer. Hij mag ook zijn mening hebben, neem hem daarbij serieus en voor de dominee zelf: Word het te zwaar, stop er dan mee?

[Wim Anker]

En ik vind het onzin. Een ieder die gewoon aan zelfontwikkeling doet - een leven lang leren - kan prima de onrwikkelingen bijhouden en een oordeel vormen. En predikanten krijgen hiervoor gewoon de tijd in de studeerkamer.

Ik krijg nu de indruk dat wordt gesuggereerd dat we deze predikanten niet serieus hoeven te nemen want ze snappen het allemaal niet meer. Dat doet m.i. nog meer schade.

Ik behandel mensen graag als volwassen, intelligente mensen die.verantwoordelijk zijn voor hun doen en laten. Lukt dat niet, dan wat @Tiberius zegt: "if you can't stand the heat, stay out of the kitchen".

Ik begrijp niet helemaal wat je nu wil zeggen Wim. Zeg je nu: Deze dominee kan prima meekomen in de theologische discussies, daar krijgt hij ook de tijd voor in de studeerkamer. Hij mag ook zijn mening hebben, neem hem daarbij serieus en voor de dominee zelf: Word het te zwaar, stop er dan mee?

Klopt. Of t'ie het kan weer ik niet (lettend op de uitspraken neig ik naar nee) maar hij zou het moeten kunnen.

[GGG038]

Met verdriet heb ik deze discussie gevolgd. Het is pijnlijk om te zien dat er openlijk zo negatief over een dominee gesproken wordt. Daarom wil ik, nadat ik de hele preek beluisterd heb, toch graag een kort tegengeluid laten horen.
Je kunt deze predikant op stijl, accent en eenzijdigheid bekritiseren, maar je kunt niet eerlijk volhouden dat hij in deze preek helemaal niet over Christus spreekt, de opstanding niet verkondigt of het Schriftgedeelte totaal loslaat. De preek is sterk polemisch van toon, dat is waar. Maar de stelling dat er met geen enkel woord goed gesproken wordt van de Heere, of dat Christus niet verkondigd wordt, houdt naar mijn overtuiging niet goed stand. Het gaat wel degelijk over Christus’ opstanding, over Gods handelen, over bekering, verlossing en over de noodzaak van waarheid tegenover leugen.

Juist op wezenlijke momenten spreekt de dominee expliciet over Gods machtige handelen in de opstanding en over Christus’ verlossingswerk. Hij zegt bijvoorbeeld: “Wat is er gebeurd? De God van de hemel en de aarde, de Rechter, Die heeft Zijn Zoon opgewekt uit het graf.” Ook zegt hij: “En de waarheid, de waarheid heeft getriomfeerd.” En verder: “Die grote Christus ging de dood in om de doden uit de dood te gaan verlossen. Dat is de zaak.” Dat zijn geen losse of terloopse opmerkingen, maar kernzinnen uit de preek. Daarmee wordt juist wél groot gesproken van Gods daad in Christus.
Ook de kritiek dat Christus niet verkondigd zou worden en dat de mens met zijn ervaringen centraal zou staan, lijkt mij te ver gaan. Het hoofdthema van de preek is immers de waarheid van Christus’ opstanding. En die opstanding wordt inhoudelijk niet leeg gelaten, maar juist verbonden aan heil voor zondaren. Zo zegt de dominee: “Wat voor waarheid? Dat de grootste der zondaren bekeerd kan worden.” En ook: “Mensen die daar liggen in een doodstaat, wil de Heere door de opstandingskracht van de Middelaar, die mensen ophalen uit die ontzaglijke werkelijkheid.” Dat is niet slechts spreken over menselijke ervaring, maar Christus’ opstanding preken als heilsfeit en als grond van levendmaking.

Er wordt ook gezegd dat het Bijbelgedeelte niet echt wordt uitgelegd en dat er geen exegese is. Daarin zou ik meer nuance willen aanbrengen. De preek is inderdaad niet vers voor vers exegetisch in academische zin. Maar het is ook niet waar dat het Schriftgedeelte helemaal niet wordt uitgelegd. De structuur van Mattheüs 28:11-15 is duidelijk verbonden aan de drie punten van de preek. Vervolgens behandelt de dominee daadwerkelijk het komen van de wachters naar de overpriesters, het beraad van de overpriesters, het geven van geld en de leugen over de discipelen. Je kunt dus zeggen dat het misschien geen rustige of breed uitgewerkte exegese is, maar wel een tekstgebonden homiletische behandeling.

Ook het verwijt dat het thema de waarheid van Christus’ opstanding is, terwijl het vervolgens bijna alleen over “godsdienst” gaat, vind ik te scherp geformuleerd. Ds. Beens gebruikt dat woord inderdaad vaak en ook polemisch, maar juist als contrast met de waarheid van Christus’ opstanding. In zijn opzet is dat geen los stokpaardje, maar de toepassing van de tekst zelf. De overpriesters kopen immers de waarheid af om hun religieuze positie te behouden. Dat blijkt uit uitspraken als: “Waarom doen ze dat? Om hun godsdienst te mogen bewaren.” En: “Want gemeente, weet u, als u nou die waarheid ten derde dagen wederom opgestaan van de doden tot beleving krijgt, dan gaat uw godsdienst eraan.” Zijn punt is dus niet zomaar afgeven op godsdienst als zodanig, maar laten zien dat menselijke religie zich verzet tegen de opstandingswaarheid. Dat is een homiletische toepassing van het conflict dat in de tekst zelf zichtbaar wordt.

Dat theologen het in de preek moeten ontgelden, is op zichzelf niet onwaar. De dominee spreekt scherp over overpriesters, schriftgeleerden en theologen. Maar ook daar is het goed om eerlijk te blijven over de context. Hij doet dat niet omdat hij geleerdheid of theologie op zichzelf zou bestrijden, maar omdat de tekst zelf gaat over religieuze leiders die de waarheid onderdrukken. Hij zegt bijvoorbeeld: “Die overpriesters, die theologen die horen dat aan. En gemeente, dan komt er van binnen bij die overpriesters een weerstand, een vijandschap.” Zijn kritiek richt zich dus niet in de eerste plaats tegen geleerdheid als zodanig, maar tegen geestelijke vijandschap tegenover Christus’ opstanding.

Het punt dat er een bepaalde bevinding normatief gemaakt wordt, vind ik nog het meest begrijpelijke bezwaar. De dominee spreekt inderdaad veel over bevinding, doodstaat, inleveren en het afbreken van eigen godsdienst. Toch is ook dat niet losgemaakt van Christus’ opstanding. De innerlijke beleving wordt steeds verbonden aan de waarheid van het Evangelie en aan Gods werk. Opnieuw hoor je dat in zinnen als: “Wat voor waarheid? Dat de grootste der zondaren nou bekeerd kan worden.” En: “Die grote Christus ging nou de dood in om de doden uit de dood te gaan verlossen.” Ook klinkt de oproep: “Keer toch weder … om van de Heere geleerd bekeerd en onderwezen te worden.” Dat is meer dan alleen het beschrijven van menselijke ervaringen. Het is een oproep tot bekering in het licht van Christus’ opstanding.

Tenslotte wordt gezegd dat er alleen maar gezegd wordt wat het niet is, en dat er geen onderwijs gegeven wordt. Ook daar zie ik het anders. Zeker, hij waarschuwt veel. De toon van de preek is vermanend. Maar hij geeft ook positief onderwijs. Hij benoemt de waarheid van de opstanding, hij laat zien wat er op het spel staat, hij roept op de waarheid te “kopen”, hij wijst op Christus’ verlossend werk en hij roept op tot zelfonderzoek en gebed. Dat is wel degelijk onderwijs, al is het bevindelijk en vermanend van aard.

Alles overziend denk ik daarom dat je deze preek best op onderdelen kunt bekritiseren (al moeten we waken voor de toon waarop), maar dat het niet eerlijk is om te doen alsof hier helemaal niet over Christus gesproken wordt, alsof de opstanding niet verkondigd wordt en alsof hij zich volledig van de Schrifttekst heeft losgemaakt.

Ik hoop dat ik met het weergeven van enkele uitspraken uit de preek het tegenovergestelde kan laten zien.

Zoals toegezegd zou ik nog terugkomen op jouw reactie.

De preek heb ik laten transcriberen omdat het dan makkelijker is na te gaan wat er gezegd is.

Mijn reactie heb ik niet geschreven om pijn te doen of te kwetsen. Dat deze discussie als pijnlijk kan worden ervaren, kan ik me goed voorstellen. Bij mijn reactie heb ik geprobeerd me echt te focussen op de preek en niet op de persoon.
Mijn eerste reactie was behoorlijk stevig en massief, maar niet veroordelend.

Na de preek nog een keer goed gelezen te hebben, kan ik toch niet anders dan blijven staan achter mijn reactie.

Je hebt gelijk dat over Christus gesproken wordt. Maar als ik alles overzie, dan komt dat niet uit de verf. De regelmatig terugkerende polemische toon maakt dat mijn afdronk is dat Christus-verkondiging er erg bekaaid vanaf komt. Het komt op mijn over als feitelijkheden die worden aangestipt, maar daar blijft het bij. Illustratief zijn voor mij enkele statistieken (wellicht zitten er wegens transcriberen wat fouten in): het woord ‘godsdienst’ komt 58x voor, ‘waarheid’ 47x; ‘Christus’ 6x en ‘Jezus’ 9x.

Exegetisch blijf ik het toch erg mager vinden.Wat in de Bijbelteksten staat, wordt genoemd, maar vrijwel direct krijgt het een spits naar iets wat ds. Beens blijkbaar hoog zit. Daardoor komt het Woord maar weinig aan het woord. En daar zit het meest fundamentele van mijn kritiek. Juist het Woord moet het doen. Daardoor komen mensen, zondaren – door de werking van de Heilige Geest – tot geloof in Christus. Het is goed dat mensen gewaarschuwd worden voor dat wat het niet is. Maar een preek wordt pas verkondiging als gewezen wordt op wat – of beter gezegd – Wie het wel is. Hem aanprijzen als de Weg, de Waarheid (!) en het Leven. Hij is zó gewillig om zondaren genadig te zijn.
Daarom vind ik het echt verdrietig als zo’n groot gedeelte van de preek polemisch van aard is en – als ik het betrek op de opmerkingen over de SV27 – zulke scherpe veroordelingen bevat. Dergelijke uitspraken hebben veel impact en richten naar mijn overtuiging veel schade aan, zeker ook omdat ze helaas niet incidenteel zijn. Het werkt denken in vijandbeelden en tweedracht in de hand. Dat zijn geen vruchten van de Geest (Galaten 5).

Dank voor je nadere reactie. Ik waardeer het dat je de moeite hebt genomen om er inhoudelijk terug te komen. Ook vind ik het winst dat je nu duidelijker onderscheid maakt tussen de persoon en de preek zelf.
Als ik je goed lees, zeg je nu niet meer dat er helemaal niet over Christus gesproken wordt, maar wel dat de Christusverkondiging in deze preek naar jouw overtuiging te weinig uit de verf komt door de polemische toon en de eenzijdige uitwerking. Dat is een andere, nauwkeuriger kritiek dan in het begin, en ook een kritiek die ik beter kan volgen, ook al trek ik zelf niet helemaal dezelfde conclusie.

[GGG038]

Met verdriet heb ik deze discussie gevolgd. Het is pijnlijk om te zien dat er openlijk zo negatief over een dominee gesproken wordt. (...) Alles overziend denk ik daarom dat je deze preek best op onderdelen kunt bekritiseren (al moeten we waken voor de toon waarop), maar dat het niet eerlijk is om te doen alsof hier helemaal niet over Christus gesproken wordt, alsof de opstanding niet verkondigd wordt en alsof hij zich volledig van de Schrifttekst heeft losgemaakt.

Ik hoop dat ik met het weergeven van enkele uitspraken uit de preek het tegenovergestelde kan laten zien.

Hartelijk bedankt voor je evenwichtige en inhoudelijke post, je hebt er veel werk in gestoken. Ik hoop dat het welwillend gelezen wordt.

Naast deze feitelijkheden zou het een goede gedachtenoefening voor ons kunnen zijn om ons eens te verplaatsen in de betreffende predikant. Of om het breder te trekken: in predikanten die in dezelfde lijn staan. Dat zou misschien wat mildheid kunnen kweken. Ik heb het een beetje op mijn hart om dat zomaar wat uit te werken.

• Je bent op een bepaalde wijze opgevoed, geestelijk geleid, opgeleid. Er was/is maar één Waarheid, daarmee kon en kan niet geschipperd worden. Je bent daar trouw aan met alles wat je in je hebt. Internet was er het grootste deel van je leven niet. De kring waarin je groot werd, was beschermd en grotendeels eenstemmig (neem ik maar even aan).
• Sinds ongeveer de eeuwwisseling - globaal ook de tijd dat deze man student en predikant werd - is er veel wat lang vanzelfsprekend was, ineens optioneel geworden. Jongerenavonden kwamen, kritiek op de prediking werd manifest, internet kwam op, de biblebelt werd een opengebroken stad. Alles ging en gaat ondersteboven, almaar meer, almaar sneller, almaar massaler.
• Nu ben je 22 jaar verder, je dient al jaren je gemeente naar eer en geweten en preekt trouw wat je altijd geleerd hebt, zoals Gods volk het leert, hoe je het zelf ondervonden hebt hoe het moet en hoe het gaat; de oude beproefde Waarheid, zeg maar.
• Je dient een enorme gemeente, wat een geweldige last op de schouders is, je ploetert en je doet, maar eigenlijk doe je het nooit goed. Hier tekort, daar te lang. Te scherp, te onbehouwen en bovendien: ook in het beschermde, behoudende boerendorp dringt de tijdgeest door. Daarnaast komen er vrijwel nooit beroepen. Dat moet ergens pijnlijk zijn. Je ziet met lede ogen gemeenteleden discussies aangaan, vraagtekens zetten, vertrekken. Een godsdienst zijn intrede doen die haaks staat op de Waarheid zoals jij die brengt. En maar preken, en maar ploeteren, en maar werken. Kinderen dopen, bij honderden. Stelletjes trouwen, zieken bezoeken, mensen begraven. Kerk in, kerk uit. Preekstoel op, preekstoel af.
• Intussen wordt het RD volgeopinieerd met dingen die plots anders gezien zouden moeten worden: de doop, het aanbod van genade, de benadering van kinderen in de preek, over begrijpelijkheid van preken, over verstaanbaarheid van de Bijbel. Dan is het dit. Dan is het dat. En je gemeente deint mee. Waar je op zondag aan bouwt wordt op maandag onder je handen weer afgebroken. Gemeenteleden krijgen zelfs een Bijbelboek in een andere hertaling dan de SV op hun mat. Via het RD notabene. Je raakt beetje bij beetje alle grip kwijt.

MOE

zou je er van worden, dood- en dood- en doodmoe. Dat hoor je de predikant in zijn preek dan ook meermaals verzuchten. Hij wil het de gemeente dan nóg maar een keer duidelijk maken. Het ze op het hart drukken. Ze waarschuwen. Zich vrij van hen maken. Binnen de bescherming van het eigen kerkgebouw.

En dan speelt een gemeentelid die hartenkreet door, wordt het op internet gezet, door CVandaag verder verspreid en vindt half kerkelijk Nederland er wat van.

Is het wonder dat zo'n man het gevoel heeft dat hij wegspoelt, dat zijn gemeente wegspoelt, dat z'n werk vruchteloos is? Je kunt het niet eens zijn met zijn theologie, met zijn kijk op dingen, met zijn intonatie, maar we zouden toch op zijn minst royaal begrip en waardering mogen hebben voor onze behoudende predikanten die werkelijk alles waar ze voor staan op de helling zien gaan?

Deze post is niet pathetisch bedoeld. Laat duidelijk zijn dat ieder verantwoordelijk is en blijft voor hoe hij zich uitdrukt, ook deze predikant. Want woorden doen ertoe. Maar - onze woorden óók.

Dank voor je invoelende en wijze reactie, Job. Ik vind dat je een belangrijk punt raakt. We spreken gemakkelijk over een preek alsof die los verkrijgbaar is van de man die haar houdt, maar achter zo’n preek staat inderdaad een heel leven, een hele ontwikkeling, een bepaalde vorming, een grote pastorale last en ook veel zorg over kerk en gemeente. Dat maakt niet alles goed, maar het helpt wel om minder snel en minder hard te oordelen.

Juist dat invoelende perspectief miste ik in een deel van de eerdere reacties. Er werd al snel heel scherp geoordeeld, terwijl wij vaak maar een klein deel zien van wat een predikant draagt, vreest en probeert te bewaren. Dan is het goed om ons ook eens af te vragen uit welke nood, vermoeidheid of zorg zulke woorden opkomen. Dat vraagt niet om kritiekloosheid, maar wel om mildheid.

Ik vind het ook sterk dat je twee dingen tegelijk vasthoudt: enerzijds begrip voor de druk en de geestelijke worsteling van zulke predikanten, anderzijds de erkenning dat ieder verantwoordelijk blijft voor zijn woorden. Volgens mij is dat precies de lijn die we nodig hebben. Niet alles wegrelativeren, maar ook niet los van alle context veroordelen.

Je slotzin vind ik in dat opzicht misschien nog wel het meest wezenlijk: woorden doen ertoe, ook onze woorden. Dat lijkt me in deze hele discussie een goede les. We mogen zorgen benoemen, maar laten we wel oppassen dat we in onze beoordeling zelf niet de mildheid, voorzichtigheid en eerlijkheid missen die we van een predikant verwachten.

[Vrouwke]

Ik had gisteren onderstaande geplaatst in het topic "Gelezen, gedacht, gehoord":

In het eerste jaar van zijn studietijd kwam ds. R. Kok in een diepe, geestelijke crisis die bepalend zou zijn voor de rest van zijn leven. Hoe en op grond waarvan moest hij het evangelie preken aan onbekeerde mensen? Vanuit de verkiezing? Vanuit de borgstelling van Christus voor Zijn volk? Hoe hij het ook benaderde van alle kanten liep hij vast. In zijn hart nam hij al afscheid van zijn leraars om de opleiding te beëindigen. Met kracht kwam Psalm 32:8 (Ik zal u onderwijzen, en u leren van den weg, dien gij gaan zult; Ik zal raad geven, Mijn oog zal op u zijn.) op hem af als een geweldige belofte en tegelijk als een waarschuwing: "Ik zal er op letten of je Mijn raad aanneemt en volgt". Ds. R. Kok kwam tot de volgende conclusie: "de prediking van het evangelie is wel naar Gods besluit, maar kan door ons niet gepredikt worden vanuit het besluit des Heeren. Het moet gepredikt worden vanuit de algenoegzame offerande van Jezus Christus. Het komt aan op het aannemen van Christus in het binnenste van ons hart, want op die grond alleen kan Gods vergevende liefde gesmaakt worden om kinderlijk met de Heere te leven. Het is door Gods ontfermende liefde in Christus die schittert in Zijn goedertierenheid, dat de zondaar tot bekering komt. Hij neemt de Heere aan tot zijn God en geeft zich aan Hem over ten eigendom en dit leidt tot het geestelijk kennen van de diepe betekenis van het verbond der genade. Het verbond der genade is die weg, langs welke God door Christus het eigendom wordt van de zondaar en de zondaar het eigendom van God." Ds. R. Kok riep vanuit de waarachtigheid van Gods beloften de onbekeerden op om datgene wat God aanbiedt in Zijn beloften tot voorwerp van het gebed te maken, er op te pleiten om zo de vervulling te mogen ontvangen. Ook de gelovigen werden steeds weer gewezen op Gods beloften, die laten zien wat wij missen en wat de HEERE wil schenken. Dit geheim vervult al de preken van Ds. R. Kok.

Bron: http://dsrkok.nl/website/zijn_leven.htm

Ik moest daar gisteren nog aan denken. Toen heb ik het weer opgezocht om het voor mezelf weer even helder te hebben. Waarna ik het hier ook deelde..

Maar zou het niet zo kunnen zijn, dat hij juist heel veel licht van de HEERE ontvangen had? Maar dat hij juist om wat hij daarin van de HEERE geleerd had, geschorst is? Dat degene die de theologie het meest helder had, eruit gegooid is. En dat dit nog als een zware steen op de GG en de GGiN rust? Ik ben er bang voor en het houdt me bezig..

Het is misschien niet zo zinvol om er over te gaan discussiëren, maar meer om eens (ieder voor zich) serieus te overdenken.

[Posthoorn]

Als je de boeken van ds. Golverdingen leest, zie dat het wel wat genuanceerder ligt. Ds. Kok ontpopte zich als tegenstander van dr. Steenblok, maar ging daarbij niet altijd handig te werk. Zo deed hij soms uitspraken, die hij later terug moest nemen.

[Vrouwke]

Dat zal zo wezen. Maar dan nog kan de kern van de zaak wel liggen zoals ik schreef volgens mij..

[refo]

Gebeurt dat tegenwoordig nog wel eens: dat een predikant iets terugneemt van wat hij eerder gezegd heeft?

[mvdb]

@Vrouwke, mooi stukje over ds. Kok.

Over het tweede deel (over oorzaken en gevolg rondom ds. Kok) kan en wil ik geen uitspraken doen, omdat ik erg huiverig ben om dergelijke banden te leggen.

Wel denk ik dat de uitspraak vanuit het verleden dat de kerk telkens weer gereformeerd moet worden, best wat meer aandacht mag krijgen. Het Sola Scriptura en Tota Scriptura kan m.i. wel wat extra gewicht krijgen in kerkelijk Nederland.

[helma]

Publiekelijk weet ik het niet, maar persoonlijk heb ik de ervaring dat een predikant 1x telefonisch en 1 keer per mail terugkwam op zijn woorden. De ene keer ging het over mijzelf, de andere keer iets wat hij over mijn vader gezegd had. Dat heb ik, met name de 2e keer, als een onverwachts geschenk ervaren.
Dus het gebeurt gelukkig wel.


(Reactie op Refo)